صفحه اصلي روايتگر http://ravayatgar.org/http://ravayatgar.org/fa/TlM4eEwyaHZiV1VtTHlNakkwTnZiblJsYm5Rakl5TXYtdEpvWGNFV2J1dkElM2Q=/صفحه اصلي
اطلاعیه ها http://ravayatgar.org/http://ravayatgar.org/fa/Tnk4eEx6a21ORGNtTUNZd0lVMXZaR1ZzSmpFME9TOGpJeU5EYjI1MFpXNTBJeU1qTHclM2QlM2QtSFF0aVJzcm04WDglM2Q=/اطلاعیه ها
دريافت آثار http://ravayatgar.org/http://ravayatgar.org/fa/TVRJdk1TOHpOQ1kySmpBbU1DOGpJeU5EYjI1MFpXNTBJeU1qTHclM2QlM2QtTjl6NjNsNXNXekUlM2Q=/دريافت آثار
تماس با ما http://ravayatgar.org/http://ravayatgar.org/fa/TVRJdk1TOHpOQ1kwSmpBbU1DRkJjbU1tTUM4akl5TkRiMjUwWlc1MEl5TWpMdyUzZCUzZC1MVmhQMyUyZkFraWtZJTNk/تماس با ما
ورود به سيستم http://ravayatgar.org/http://ravayatgar.org/fa/TVRJdk1TODFOaVloUVhKakpqQWhZMkZ3ZEdOb1lUMTBjblZsSVdac1kzSmxZWFJsZFhObGNqMW1ZV3h6WlNGbWJISmxjMlYwY0dGemN6MW1ZV3h6WlNGMGFYUnNaVDNaaU5peDJZallyeURZcU5tSElOaXoyWXJZczlpcTJZVWhMeU1qSTBOdmJuUmxiblFqSXlNdi1VaTR3bjZkSHJKZyUzZA==/ورود به سيستم
ثبت نام http://ravayatgar.org/http://ravayatgar.org/fa/TVRJdk1TODFOeVloUVhKakpqQWhZMkZ3ZEdOb1lUMW1ZV3h6WlNGblpXNWxjbUYwYjNKd1lYTnpQV1poYkhObElYZGhkR1Z5YldGeWF6MW1ZV3h6WlNGMGFYUnNaVDNZcTlpbzJLb2cyWWJZcDltRklTOGpJeU5EYjI1MFpXNTBJeU1qTHclM2QlM2QtZ2UzbCUyZks2MTdCcyUzZA==/عضويت
فراموشي رمز عبور http://ravayatgar.org/http://ravayatgar.org/fa/TVRJdk1TODFPQ1loUVhKakpqQWhZMkZ3ZEdOb1lUMW1ZV3h6WlNGMGFYUnNaVDNaZ2RpeDJLZlpoZG1JMkxUWmlpRFlzZG1GMkxJZzJMbllxTm1JMkxFaEx5TWpJME52Ym5SbGJuUWpJeU12LSUyZkN2MEpreWQ3MmMlM2Q=/فراموشي رمز عبور
گنجينه راويان http://ravayatgar.org/http://ravayatgar.org/fa/Tmk4eEx6RTFPQ1l5TlNZd0x5TWpJME52Ym5SbGJuUWpJeU12LTZmQmFaeDBUTUxNJTNk/گنجينه راويان
راهيان نور http://ravayatgar.org/http://ravayatgar.org/fa/Tnk4eEx6RTFPQ1l5TmlZd0x5TWpJME52Ym5SbGJuUWpJeU12LXlyekZ1aFpJJTJiVzQlM2Q=/راهيان نور
ايثار و شهادت http://ravayatgar.org/http://ravayatgar.org/fa/TVRBdk1TOHhOVGdtTXpBbU1DOGpJeU5EYjI1MFpXNTBJeU1qTHclM2QlM2QtZnZoZTVTQjdYNjQlM2Q=/ايثار و شهادت
ويژه نامه http://ravayatgar.org/http://ravayatgar.org/fa/T0M4eEx6RTFPQ1l5TnlZd0x5TWpJME52Ym5SbGJuUWpJeU12LUZqOTg5cGNGJTJmb0UlM2Q=/ويژه نامه ها
رسانه هاي شهدايي http://ravayatgar.org/http://ravayatgar.org/fa/T1M4eEx6RTFPQ1l5T1NZd0x5TWpJME52Ym5SbGJuUWpJeU12LVUlMmJxMzRkTzRaTHclM2Q=/رسانه هاي شهدايي
نمايه ها http://ravayatgar.org/http://ravayatgar.org/fa/TVRFdk1TOHhOVGdtTXpFbU1DOGpJeU5EYjI1MFpXNTBJeU1qTHclM2QlM2QtRSUyZjhZNVBzSyUyYlY0JTNk/نمايه ها
پاسخ به شبهات http://ravayatgar.org/http://ravayatgar.org/fa/TVRVdk1TOHhOVGdtTWpnbU1DOGpJeU5EYjI1MFpXNTBJeU1qTHclM2QlM2QtbiUyYkhRVVolMmZhelg0JTNk/پاسخ به شبهات
صفحه اصلي http://ravayatgar.org/http://ravayatgar.org/fa/Tnk4eEwyaHZiV1VtTHlNakkwTnZiblJsYm5Rakl5TXYtRkcyemRqTUw4UlklM2Q=/صفحه اصلي
ارتباط با ما http://ravayatgar.org/http://ravayatgar.org/fa/Tnk4eEwyTnZiblJoWTNSMWN5WTBKakFtTUNGQmNtTW1NQzhqSXlORGIyNTBaVzUwSXlNakx3JTNkJTNkLXdNZGpvOGJSUzRvJTNk/ارتباط با ما
درباره ما http://ravayatgar.org/http://ravayatgar.org/fa/Tnk4eEwyTnZiblJsYm5SbmNtOTFjR3hwYzNRbU16TW1NQ1l3SVVGeVl5WXdMeU1qSTBOdmJuUmxiblFqSXlNdi0lMmZXRFVkdGpYU1Y4JTNk/درباره ما
پايگاه تخصصي راويان|روايتگر - جايگاه مجلس خبرگان رهبري
لطفا صبر کنید
Alternate content if Flash is not supported
  • اداي احترام به شهدا و رزمندگان حزب الله
  • اداي احترام به شهدا و رزمندگان حزب الله
  • اداي احترام به شهدا و رزمندگان حزب الله لبنان كه در كنار ساير مدافعان حرم با باارزشترين دارايي هاي خود از حرم و حريم حضرت زينب (س)و رقيه (س)در برابر نابكارترين انسان ها دفاع كردند و بر عهد و پيمان خود با حضرت اباعبدالله الحسين (ع) ايستادند .
  • ادامه مطلب
صفحه اصلي>ايثار و شهادت>انقلاب اسلامي>ولايت فقيه
نويسنده:
امتياز به مطلب:
0.0 (0)
/0
1393/06/23
بازديد: 16854

جايگاه مجلس خبرگان رهبري


وظايف مجلس خبرگان رهبري

بدون ترديد مقام رهبري در نظام جمهوري اسلامي ايران، رياست عليه كشور است. چنين مقامي با ويژگي‌هاي تعريف شده در قانون اساسي بي‌نظير است؛ گر چه مقام رياست عاليه كشور و وظايف و اختيارات لازم براي چنين موقعيتي در نظام‌هاي سياسي ديگر نيز وجود دارد.
طريق انتخاب رهبري در قانون اساسي جمهوري اسلامي پس از بازنگري، منحصر در انتخاب و گزينش مجلس خبرگان است كه سه وظيفه مهم انتخاب، نظارت و بركناري رهبر ( در صورت از دست دادن شرايط)، را بر عهده دارد.
هر چند مجلس خبرگان رهبري با ويژگي‌هاي لحاظ شده در قانون اساسي در جهان بي‌نظير است، اما از طريق مجلس خبرگان كه انتخابي دو درجه‌اي غير مستقيم است در كشورهاي ديگر جهان سابقه دارد.
پس در اينجا براي پي بردن به ويژگيهاي انحصاري مجلس خبرگان رهبري به بررسي و مطالعه نحوه انتخاب رياست عاليه و رياست قوه مجريه در چند كشور مي‌پردازيم.
در مورد هر كشور در آغاز مقام رياست عاليه آن كشور، بر حسب مورد تحت عنوان رييس جمهور يا نخست وزير يا صدراعظم و مانند آن، و اهم اختيارات او را بيان نموده و سپس به نهاد يا نهادهايي كه او را انتخاب، نظارت و احياناً عزل مي‌نمايد مي‌پردازيم كه غالباً اين مقام ها به وسيله مجلس قانون‌گذاري(مانند انگليس) و يا تركيبي از مجلس قانون‌گذاري و اشخاصي ديگر (مانند آلمان و جمهوري پنجم فرانسه قبل از اصلاحات 1962) برگزيده مي‌شود.


نحوه انتخاب رييس جمهور و معاون در ايالات متحده آمريكا

نويسندگان قانون اساسي آمريكا بر اين بوده‌اند كه انتخاب رييس جمهور را ازمداخله و نفوذ مستقيم عامه مردم بر كنار داشته، آن را در صلاحيت گروهي معدود از برگزيدگان مردم به نام "هيئت انتخاب كنندگام" (Eiectoral College)  قرار دهند.("هيئت انتخاباتي" نيز به عنوان معادل به كار رفته است. ن.ك:داربي شر،ص223.4) اين هيئت در هر يك از ايالات به طور جداگانه تشكيل و تعداد اعضاي آن برابر با مجموع نمايندگان آن ايالت در مجلس سنا و مجلس نمايندگان خواهد بود. منتخبين هر ايالت در زمان و مكان معين در ايالت خود گرد آمده و هر يك از آنان به يك نفر جهت احراز مقام رياست جمهوري و به شخص ديگر براي معاونت وي رأي مي‌دهد. (در صورت عزل رييس جمهور از مقام خود، يا مرگ يا استعفا، يا ناتواني از اجراي اقتدارات و وظايف مقام مزبور، اين اقتدارات و وظايف به معاون ريسس جمهور واگذار خواهد شد."ش 5 بند اول مادي آمريكا" ن.ك:بوشهري، مسائل حقوق اساسي، ص 291.) سپس فهرستي از آراء تهيه و به ضميمه اصل آرا براي رييس مجلس سنا ارسال مي‌گردد. آراي واصله در حضور اعضاي مجلس نمايندگان و مجلس سنا شمرده مي‌شود، هر كس كه حائز آراي بيشتر شود انتخاب خواهد شد مشروط بر اينكه آرايي كه به دست آورده از نصف بيشتر باشد.
در صورتي كه حداكثر آرا به نصاب مزبور نرسد، مجلس نمايندگان از ميان سه تن از دارندگان حداكثر آرا، يك نفر را به رياست جمهوري انتخاب خواهد كرد. هنگام رأي گيري در اين مورد خاص، كليه نمايندگان يك ايالت فقط يك رأي خواهند داشت.
شيوه تعيين معاون رييس جمهوري نيز به همين شكل است مگر در موردي كه هيچ يك از داوطلبان حايز اكثريت مطلق نشده باشد كه در اين صورت مجلس سنا معاون رييس جمهور را از ميان دو تن حائزان اكثريت نسبي انتخاب خواهد كرد.
احزاب سياسي نقش مهمي در عرصه سياست آمريكا دارند و لذا مراسم انتخاب رييس جمهوري را تا حد زيادي تحت تأثير فعاليت خود قرار داده‌اند. البته اين احزاب براي رعايت ظاهر قانون اساسي، صورتي از نامزدهاي "هيئت انتخاب كنندگان" را ارائه مي‌دهند كه در صدر آن، نام نامزد مقام رياست جمهور و معاون وي قيد گرديده است و مفهوم آن، اين است كه هر گاه اين افراد به عضويت "هيئت انتخاب كنندگان" برگزيده شوند متعهدند كه به نامزدهاي حزب رأي دهند.
هر حزب كه اكثريت آراي يك ايالت را به دست آورد به تعداد كليه اعضاي "هيئت انتخاب كنندگان" آن ايالت به نفع نامزد حزب رأي خواهد داشت و به اين ترتيب آراي اقليت به حساب نخواهد آمد. اين است كه به محض خاتمه انتخاابات در هر ايالت، نتيجه انتخابات معلوم، و تهيه ليست و گواهي آن و مداخله مجلسين، جنبه تشريفاتي خواهد داشت.
البته اعضاي "هيئت انتخاب كنندگان" تحت هيچ عنوان و به هيچ صورتي قانوناً ملكف به انتخاب كسي كه نام در ورقه به عنوان نامزد رياست جمهوري قيد گرديده است نمي‌باشد.(همچنان كه از بيان نحوه انتخاب رييس جمهور در آمريكا به دست مي‌آيد، اين انتخابات دو درجه‌اي است. بعضي به جهت خاصي انتخابات رياست جمهوري آمريكا را يك درجه‌اي و مستقيم به حساب آورده‌اند.(ن.ك:دورژه، ص144/قاضي، ص567).
اقتدارات قانون‌گذاري حكومت فدرال ايالات متحده آمريكا به كنگره تفويض گرديده است كه مركب از دو مجلس "سنا" و "نمايندگان" است. هر يك از ايالات صرف نظر از وسعت و جمعيت، دو تن نماينده در مجلس سنا دارند، اما تعداد اعضاي مجلس نمايندگان به تعداد جمعيت هر ايالت بستگي دارد. رهبر حزب اكثريت در مجلس نمايندگان به رياست آن انتخاب مي‌شود. رياست مجلس سنا نيز با معاون رييس جمهور است.
مي‌توان رييس جمهور و ساير مقامات عالي رتبه را به اتهام خيانت و ارتشا و ساير جرايم مهم در مجلس نمايندگان مورد تعقيب قرار داد و در صورت تصويب مجلس مزبور،محاكمه متهم را مجلس سنا به عهده خواهد گرفت. هر گاه متهم رييس جمهور باشد، رييس ديوان عالي كشور رياست جلسات محاكمه را بر عهده خواهد داشت.
حداكثر مجازات مقرر به وسيله مجلس سنا از غزل و احياناً محروميت متهم از مشاغل دولتي تجاوز نخواهد كرد. پس از عزل، محاكمه و محكومت او به وسيله دادگاه‌هاي عادي، بلااشكال است. در هر صورت نظارت بر رييس جمهور و عزل او در حيطه اختيارات پارلمان است.


نحوه انتخاب رييس جمهور و نخستوزير در فرانسه

انتخاب رييس جمهور قبلاً به وسيله مجلسي انجام مي‌شد كه اعضاي آن را نمايندگان پارلمان و  شوراهاي محلي و همچنين مجالس مقننه و شهرداري‌هاي قلمرو فرانسه در ماوري بحار تشكيل مي‌دادند.
اما بعداً بنا به پيشنهاد ژنرال دوگل و تأييد آن در رفراندوم سال 1962 روش انتخاب رييس جمهور تغيير يافت و مقرر شد كه رييس جمهور با اكثريت مطلق آراي رأي دهندگان تعيين شود. هر گاه در دور اول، اكثريت مذكور حاصل نشود، ظرف مدت دو هفته پس از آن، انتخابات جديدي فقط براي دو تن از كانديداها كه بيشترين رأي را كسب كرده‌اند، انجام خواهد گرفت.(اين نظر اگر هم از نظر جامعه‌شناسي صحيح باشد. از نظر تحليل حقوقي و به استناد قوانين ايالات متحده (از جمله متمم دوازدهم قانون اساسي) نادر است. زيرا هيئت انتخابي قانوناً تعهدي به انتخاب نامزد
نخست وزير
در فرانسه نخست وزير از سوي رييس جمهور تعيين مي‌شود و عزل و نصب وزرا بنا به پيشنهاد نخست وزير با رييس جمهور است و انتصاب نهايي آن‌ها به وسيله رأي اعتماد دو مجلس اعطا مي شود. نخست‌وزير در غياب رييس جمهور، رياست شوراي وزيران را بر عهده دارد. نخست‌وزير و وزيران، سياست ملي را تعيين و رهبري نموده و در برابر پارلمان مسؤول هستند و مي‌توانند از پارلمان تقاضاي رأي اعتماد كنند.
نخست وزير و وزيران حق دارند به هر دو مجلس بروند و هر زمان كه لازم باشد و يا بخواهند در مذاكرات شركت كنند. حق ابتكار قوانين توأماً با نخست وزير و اعضاي پارلمان است. در صورت رأي عدم اعتماد پارلمان، نخست‌وزير بايد استعفاي خود و هيئت وزيران را به رييس جمهور، تسليم كند.
اختيار ريسس جمهور براي تعيين نخست‌وزير محدود به اراده اكثريت اعضاي پارلمان است و بايد كسي را به اين سمت تعيين كند كه بتواند رأي اعتماد مجلس ملي را نسبت به هيئت دولت و برنامه آن جلب كند. همچنين نخست‌وزير در زمينه دفاع ملي مسؤوليت صريح دارد.
رابطه رييس جمهور و نخست‌وزير در جمهوري پنجم فرانسه
بين سال‌هاي 1985 و 1986، در ساختار پيچيده قواي اجرايي فرانسه، شخص رييس جمهور چهره سياسي مسلط محسوب مي‌شد و اين همان چيزي بود كه آن را " نظام رياست جمهوري قدر قدرت" (hyper-presedential system) مي‌ناميدند.
رييس جمهور هنگامي كه در مقام خود مستقر مي‌شد، از ميان ائتلاف حاكم، به انتخاب نخست‌وزير مي‌پرداخت و برگزينش گروه وزيران كابينه نظارت مي‌كرد. هرگاه در موقع انتخاب رييس جمهور حزب ياگروه ائتلافي او در اقليت بود، وي مجلس ملي را منحل مي‌كرد و رأي دهندگان را براي برگزيدن يك مجلس قانون‌گذاري جديد فرا مي‌خواند.
پس از مارس 1986 بود كه براي نخستين‌بار، رييس جمهور اكثريت پارلماني خود را در انتخاب ميان دوره‌اي از دست داد و ناچار شد كه نخست‌وزير را بر خلاف ميل خود از ميان گروه مخالف خود ـ كه اكثريت يافته بود ـ انتخاب كند.
تا پيش از مارس 1986، هر رييس جمهور به دليل آن كه با يك نخست‌وزير همراه و يا يك اكثريت پارلماني موافق همكاري داشت، قادر بود دستگاه اجرايي را به طرز قاطعي زير كنترل خود داشته باشد. به اين ترتيب، رييس جمهوري فرانسه با روشي شبيه به روش رييس جمهوري آمريكا حكومت مي‌كرد، بي‌آنكه مانند نظام آمريكايي زير نظارت گسترده و قوه قانون‌گذاري و قضايي و همچنين نيروهاي پرنفوذ ايالتي قرار داشته باشد.
پارلمان
پارلمان مركب از دو مجلس است، مجلس ملي و مجلس سنا. نمايندگان مجلس ملي با رأي عمومي و مستقيم مردم براي مدت پنج‌سال از طريق انتخابات عمومي برگزيده مي‌شوند و اعضاي مجلس سنا به طور غير مستقيم به وسيله شوراي شهرستان و استان و همچنين مجلس ملي براي مدت نه سال انتخاب مي‌شوند و هر سه سال يك بار انتخابات يك سوم اعضا تجديد مي‌شود.
هر دو مجلس از اختيارات مساوي برخوردارند مگر در دو مورد:
الف. مجلس ملي در رسيدگي و تصويب بودجه حق تقدم دارد؛
ب. مجلس سنا، حق استيضاح دولت را ندارد.
رابطه دولت و پارلمان از اين قرار است:
1.    وزرا نمي‌توانند عضو پارلمان باشند؛
2.    دولت در برابر هر دو مجلس مسؤوليت دارد؛
3.    اگر پارلمان با اكثريت مطلق نمايندگان به دولت رأي عدم اعتماد دهد، مي‌تواند دولت را ساقط كند.
استيضاح مجدد دولت در اجلاسيه واحد ميسر نخواهد بود.


نحوه انتخاب رييس جمهور و صدر اعظم جمهوري فدرال آلمان

پارلمان
قوه مقننه دولت جمهوري فدرال آلمان مركب از دو مجلس است:
1. مجلس فدرال (Bundestag): مجلس فدرال نسبت به شوراي ايالات (شرح آن خواهد آمد) از موقعيت و اختيارات ممتاز تري برخوردار است.
نمايندگان مجلس فدرال براساس نظام انتخاباتي پيچيده و منحصر به فرد " انتخاب اشخاص و احزاب بر اساس اكثريت نسبي" برگزيده مي‌شوند. مجلس فدرال، نهاد اصلي قانون گذاري است، صدراعظم را انتخاب و بركار دولت فدرال نظارت مي‌كند. نيمي از اعضاي " ديوان قانون اساسي فردال" را بر مي‌گزيند و كار ادارات دولتي و نيروهاي مسلح را زير نظارت قرار مي‌دهد.
2. شوراي ايالات (Bundesrat): حكومت‌هاي ايالات يازده گانه جمهوري، چند تن وزير يا اعضاي عالي رتبه خود را براي شكرت در جلسات شوراي ايالتي، معرفي و اعزام مي‌دارند. هر ايالت داراي حداقل سه رأي است. نمايندگان هر ايالت در دادن رأي فقط يك هيئت به شمار مي‌آيند. شوراي ايالات، بر خلاف مجلس فدرال، در امور اجرايي حكومت مشاركت دارد. (ن.ك: داربي شر، ص 16 و 17 و بوشهري، حقوق اساسي تطبيقي، ص 57 و 58)
رييس جمهور
رييس جمهور، رييس تشريفاتي جمهوري فدرال آلمان در امور داخلي و بين‌المللي است و براي مدت پنج‌سال انتخاب مي‌شود و تجديد انتخاب او فقط براي يك دورة متوالي ديگر بلامانع است.
رييس جمهور در جلسه‌اي با شركت اعضاي مجلس فدرال، و با تعداد مساوي از اعضاي قوه مقننه ايالات، به تناسب جمعيت هر ايالت انتخاب مي‌شود.
اهم اختيارات و وظايف رييس جمهور در جمهوري فدرال آلمان عبارت‌اند از: عزل و نصب صدراعظم، انحلال مجلس فدرال در مواقعي كه با اكثريت مطلق‌آرا قادر به انتخاب صدراعظم نگردد و رييس جمهوري صلاح را در انحلال مجلس فدرال تشخيص دهد.
عزل رييس جمهور
مجلس فدرال و همچنين شوراي ايالات با اكثريت دو سوم اعضا مي‌توانند رييس جمهور را به نقض قانون اساسي يا قوانين فدرال متهم ساخته، براي محاكمه به دادگاه قانون اساسي بسپارند.
صدراعظم
مهم‌ترين مقام جمهوري فدرال آلمان صدارت عظما است و براي انتخاب او سه راه وجود دارد:
1.    انتخاب صدر اعظم به وسيله رييس جمهور و پيشنهاد وي به مجلس فدرال و تصويب مجلس با اكثريت مطلق‌آرا.
2.    هرگاه پيشنهاد رييس جمهور با اكثريت مطلق به تأييد نرسد، مجلس فدرال ظرف دو هفته شخص ديگري را با همان اكثريت جهت احراز مقام صدارت عظما تعيين مي‌نمايد.
3.    هرگاه پس از دو هفته مجلس فدرال به ترتيب مذكور قادر به انتخاب صدراعظم نشود، صدراعظم با اكثريت نسبي آرا برگزيده مي‌شود و رييس جمهور يا بايد حكم او را صادر كند و يا مجلس فدرال را منحل و دستور انتخابات جديد را صادر نمايد.
عزل صدر اعظم
مجلس فدرال مي‌تواند با اكثريت مطلق آرا شخص ديگري را تعيين و معرفي كند. در اين صورت صدراعظم خود به خود منعزل خواهد شد و رييس جمهور موظف است منتخب مجلس را به صدارت عظما منصوب سازد. هر گاه مجلس با اكثريت مطلق، عدم اعتماد خود را به صدر اعظم ابراز كند، ولي جانشين براي او انتخاب ننمايد، صدراعظم مي‌تواند در مقام خود باقي مانده و از رييس جمهور تقاضاي انحلال مجلس را نمايد.


نخست وزير و كابينه
هيئت دولت را حزب اكثريت مجلس عوام انتخاب مي‌نمايد. بنابراين ميان دو قوه مقننه و مجريه هماهنگي و همكاري وجود دارد و قوه مقننه تا حدي زير نفوذ و فرمانبردار قوه مجريه است.
شخص نخست‌وزير تا زماني كه از حمايت حزب خود برخوردار است، از اقتدار لازم نيز برخوردار مي‌باشد. او نماينده مردم حوزه انتخابيه و رهبر حزب اكثريت در مجلس عوام است و در نتيجه سياست دولت را در مجلس به تصويب مي‌رساند. بر وزرا و كابينه رياست مستقيم دارد و مي‌تواند با درخواست از مقام سلطنت، مجلس را منحل نمايد.
مقام سلطنت نيز داراي اختياراتي است؛ از جمله:
1.    انتخاب نخست‌وزير؛
2.    ساقط نمودن كابينه؛
3.    انحلال پارلمان به پيشنهاد نخست‌وزير.
پارلمان
پارلمان مركب از پادشاه، مجلس لردها و مجلس عوام است. هر يك از دو مجلس جلسات خود را جداگانه تشكيل مي‌دهند و شرايط عضويت و وظايف و اختيارات هر يك متفاوت است. انتخاب هيئعت دولت و نظارت بر آن بر عهدة مجلس عوام است و اهم وظايف مجلس عوام عبارت است از:
1.    پشتيباني از قوه مجريه و نظارت بر آن كه نوعاً از طرف حزب اكثريت انجام مي‌شود و انتقاد از دولت كه به وسيله حزب اقليت صورت مي‌گيرد؛
2.    تشكيل جلسات علني مباحثه كه طي آن ها به دولت فرصت داده مي‌شود تا دلايل سياست خود را براي نمايندگان و مردم ابراز كند؛
3.    كنترل درآمدها و هزينه‌هاي حكومت؛
4.    وضع قانون


نحوه انتخاب رييس جمهور در هند

رييس جمهور هند براي مدت پنج سال از طرف دو مجلس قانون گذار فدرال و مجالس مقننه ايالات به اكثريت آرا و براساس اصل " ارزش رأي نمايندگان" انتخاب مي‌شود.
رييس جمهور هم رييس سمبوليك كشور و هم طبق قانون اساسي رييس قوه مجريه است. قانون اساسي، تمام اقتدارات اجرايي را به رييس جمهور سپرده است كه با " مشورت" نخست وزير و كابينه، اقتدار خود را به اجرا در مي‌آورد. تمام كاركنان كشوري و لشكري هند وابسته به نهاد رييس جمهوري و زير فرمان او هستند و رييس جمهور حق انتصاب كليه مقامات بالاي كشور را دارد.
او قانوناض فرمانده كل قوا مي‌باشد و حق اعلان جنگ و صلح با اوست. رييس جمهور همچنين يكي از عناصر تشكيل دهنده قوه مقننه فدرال است. كه مي‌تواند دو مجلس را دعوت به تشكيل جلسه فوق‌العاده كند. مي‌تواند دو مجلس را منحل يا موقتاً معلق نمايد. او مي‌تواند با اعلام وضع اضطراري، تمام اقتدارات حكومت ايالتي را در يك يا چند ايالت، مستقيماً در دست گيرد.
با وجود اين اختيارات قانوني، به علل تاريخي و سياسي، رييس جمهور، تنها رييس سمبوليك كشور است و در عمل همان نقش پادشاه در نظام حكومتي انگليس را دارد.
پارلمان هند
پارلمان حكومت فدرال متشكل از دو مجلس است:
1.    مجلس اعيان يا سنا: كه نماينده حكومت‌هاي ايالتي و نيز حكومت فدرال است و به وسيله مجلس ايالتي و براساس ارزش رأي نمايندگي انتخاب مي‌شوند. اين مجلس قابل انحلال نيست و قدرت قانون‌گذاري آن به اندازه قدرت قانون‌گذاري " مجلس مردم" است و به غير از قوانين و مقررات مالي مي‌تواند نخستوزير و زورا را استيضاح كند.
2.    مجلس مردم: نمايندگان اين مجلس به مدت پنج سال از طرف مردم انتخاب مي‌شوند. رييس جمهور مي‌تواند براي هر دو مجلس يا يكي از آن‌ها پيام بفرستد و از پارلمان، تصويب يا الغاي قانون خاصي را بخواهد. مجلس يا مجلسين بايد در اولين فرصت پيام رييس جمهور را مورد بحث و بررسي قرار دهند.
قوانين مالي و اقتصادي ابتدا در اين مجلس مطرح و تصويب مي‌شود و سپس به مجلس اعيان فرستاده مي‌شود.
مجلس مردم در زمينه اعمال نظارت بر تمام ساختار حكومت فدرال هند اقتدارات خاصي دارد، نخست‌وزير و كابينه او تا زماني مي‌توانند بر سر كار باشند كه مورد اعتماد و تأييد اكثريت نمايندگان مجلس مردم باشند و هر نوع اصلاح يا تغييري در قانون اساسي هند منوط به تصويب مجلس مردم است.
اگر رييس جمهور مرتكب نقض قانون شود، مجلس مردم مي‌تواند طبق موازين او را تحت تعقيب قرار دهد.
در صورتي كه اتهام ابتدا از سوي مجلس اعيان، عليه رييس جمهور مطرح شود پس از اتمام رسيدگي در مجلس اعيان، مجلس مردم به موضوع رسيدگي و در صورت ثبوت اتهام، او را از مقام خود عزل مي‌نمايد.


نگاهي تطبيقي به روشهاي انتخاب رييس كشورها

1.    انتخاب رييس كشور و رييس قوه مجريه غالباً دو درجه است. به استثناي انگليس ـ كه مقام رياست كشور موروثي است ـ و جمهوري پنجم فرانسه پس از اصلاحات 1962.
2.    انتخاب رييس كشور غالباً به وسيله مجالس ويژه‌اي صورت مي‌گيرد، ( مانند هيئت انتخاباتي در آمريكا) و ممكن است اين مجالس ويژه با تركيبي از پارلمان همراه باشد ( مانند آلمان، هند، جمهوري سوم و چهارم فرانسه و جمهوري پنجم تا قبل از اصلاحات 1962).
3.    در صورت جدا بودن دو مقام رياست كشور و رياست قوه مجريه از يكديگر، انتخاب رييس قوه مجريه به وسيله پارلمان ( مجالس ملي) صورت مي‌گيرد.
تفاوت سيستم‌هاي انتخاب رييس كشور معمولاً علل تاريخي دارد. در آمريكا به خاطر قصد نويسندگان و تهيه‌كنندگان قانون اساسي بر جلوگيري از مداخله و نفوذ مستقيم عامه، در فرانسه به خاطر نهادينه بودن مقام رياست كشور، در جمهوري سوم و چهارم و نيز جمهوري پنجم قبل از اصلاحات 1962 به خاطر افزايش اقتدار رييس جمهور، و در جمهوري فدرال آلمان، اوضاع پس از جنگ جهاني دوم و اعمال نفوذ متفقين در تدوين قانون اساسي اين كشور، علت تاريخي اين تفاوت سيستم‌ها است.
در جمهوري اسلامي ايران نيز، مجلس خبرگان صورت تكامل يافته و نهادينه شده مراجعه مردم به خبرگان براي انتخاب مرجع تقليد است.


 

نگاهي تطبيقي به روشهاي نظارت بر رييس كشورها

1. مسؤوليت رييس كشور زياد و حتي فوق‌العاده است.
2. نظارت بر رييس قوه مجريه معمولاً از طريق پارلمان صورت مي‌گيرد.
درباره سيستم نظارتي در جمهوري اسلام نيز گرچه بعضي نظارت مستمر بر رهبري را موجب تضعيف رهبري مي‌دانند اما، در حال حاضر در مجلس خبرگان، كميسيون ويژه‌اي براي نظارت بر رهبري وجود دارد.


 

نگاهي تطبيقي به روشهاي عزل رييس كشورها

1. عزل رييس كشور محدود به موارد خاص و مهم است؛ مانند " نقص قانون اساسي يا قوانين فدرال" در آلمان، "جرايم مهم" در آمريكا، "خيانت سنگين" در فرانسه و "نقض قانون" در هند.
2. رسيدگي به اتهامات رييس كشور در آغاز در پارلمان صورت مي‌گيرد و سپس به محاكم خاص (مانند دادگاه قانون اساسي در آلمان و يا ديوان عالي عدالت در فرانسه ) سپرده مي‌شود. در آمريكا پس از رسيدگي پارلمان، موضوع به محاكمه عادي واگذار مي‌گردد.
عزل رييس قوه مجريه ( در صورت انفكاك اين مقام از رياست كشور) با از دست دادن اكثريت پارلماني صورت مي‌گيرد. در ايران تشخيص و تصميم‌ به بركناري رياست كشور بر عهده مجلس خبرگان است كه به خاطر وحدت مرجع انتخاب كننده و مرجع بر كنار كننده ( وحدت مرجع اعطا و سلب مقام) با منطق حقوقي سازگارتر است و همچنين رهبر در برابر قوانين با افراد مردم يكسان است و از اين نظر بر عدالت قضايي انطباق دارد.

برچسب ها:

ارسال نظر
یادداشتی ثبت نشده است.
ارسال نظر
نــــام:
پست الکترونیکی:
متن یادداشت :